Tax free w Rosji: czy w 2026 roku można odzyskać VAT?

Tax free dla turystów w Rosji nadal istnieje na papierze, ale od 2022 roku dla podróżnika z Zachodu stało się prawie symboliczne. Zwrot na zagraniczną kartę już nie działa, jeden z dużych operatorów (Sber Tax Free) zakończył działalność we wrześniu 2025 roku, a w najlepszym razie można odzyskać część VAT-u gotówką i w rublach na kilku lotniskach. Opowiem ci, co faktycznie zostało, jak wygląda procedura i czy w ogóle warto się tym zajmować.

To krok 7 mojego przewodnika jak zaplanować podróż do Rosji w 10 krokach, gdzie znajdziesz po kolei całą resztę.

Czy w Rosji można dziś odzyskać VAT?

I tak, i nie. System tax free ruszył w Rosji 1 stycznia 2018 roku jako program pilotażowy i na papierze nadal obowiązuje: turysta z zagranicy, który nie mieszka w Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej, może odzyskać część VAT-u od zakupów wywożonych z kraju. Teoria się nie zmieniła.

Bardzo zmieniła się natomiast praktyka. Od marca 2022 roku karty Visa i Mastercard wydane poza Rosją przestały w niej działać, a to zlikwidowało najwygodniejszą metodę zwrotu, jaką oferował tax free: wypłatę na kartę. Jeśli ktoś obiecuje, że VAT trafi na twoją kartę Visa po powrocie do domu, nie wierz: z zagraniczną kartą to już się nie zdarza. To tylko jedna z wielu rzeczy, które zmieniły się w podróżowaniu do Rosji od 2022 roku.

Ponadto w 2025 roku jeden z głównych operatorów się poddał: Sber Tax Free przestał przyjmować nowe formularze 1 września 2025 roku. Jeśli masz już formularz w obiegu, zostanie rozpatrzony; ale jako sposób na nową podróż nie możesz już na niego liczyć.

Co więc zostało? Zasadniczo sieć Global Blue, której zwroty w Rosji obsługuje obecnie rosyjski bank Transstroybank: wypłaca pieniądze gotówką i w rublach w swoim biurze na lotnisku Domodiedowo w Moskwie. Gdzieniegdzie zobaczysz wzmianki o innych operatorach, ale na razie nie mogę potwierdzić, że wciąż działają, więc wolę nie podawać ich jako pewnej opcji.

VAT w Rosji wynosi teraz 22%

Jeszcze jedna liczba do aktualizacji: podstawowa stawka VAT w Rosji wzrosła do 22% od 1 stycznia 2026 roku (wcześniej było 20%, a gdy tax free debiutował w 2018 roku, było 18%). Obniżona stawka 10% nadal obowiązuje na książki, żywność i artykuły dziecięce.

Uwaga jednak: to nie znaczy, że dostaniesz z powrotem czyste 22%. Z zapłaconego VAT-u operator zatrzymuje prowizję za usługę (historycznie od 5% do 10%), więc do kieszeni trafia sporo mniej. A przy dzisiejszym układzie w rublach i gotówką.

Kto i za jakie zakupy może ubiegać się o zwrot VAT w Rosji?

Żeby mieć prawo do zwrotu, musisz spełnić trzy warunki:

• Podróżować na paszporcie kraju spoza Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej. To wyklucza Armenię, Białoruś, Kazachstan i Kirgistan, a także samą Rosję.
• Wydać minimum 10 000 rubli (z podatkami) tego samego dnia w tym samym sklepie biorącym udział w programie. Przy obecnym kursie to około 140 USD.
• Wywieźć towary z Rosji nieużywane i najlepiej z metkami: na odprawie celnej mogą poprosić o ich okazanie.

Usługi (hotele, restauracje, transport) są wyłączone, tak jak towary objęte akcyzą, na przykład alkohol i tytoń. Nie potwierdzisz też formularza, jeśli opuszczasz Rosję w kierunku któregoś z krajów Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej.

Jakie sklepy? Głównie domy towarowe i luksusowe butiki w Moskwie i Sankt Petersburgu (moskiewskie GUM i CUM, petersburski DLT) oraz sklepy z markami premium współpracujące z Global Blue. Szukaj logo „Tax Free” przy kasie i pytaj przed zapłatą, bo nie każdy sklep bierze udział w programie.

Jak krok po kroku wygląda procedura tax free w Rosji?

Jeśli zdecydujesz się spróbować, procedura jest taka jak zawsze i składa się z trzech kroków:

1. W sklepie. Przy płaceniu (minimum 10 000 rubli) poproś o formularz Tax Free. Wypełniasz go razem z ekspedientem i pilnujesz, żeby paragon był do niego zszyty.
2. Na odprawie celnej na lotnisku. Zanim nadasz bagaż, poszukaj stanowiska „Tax Free Customs control” i zdobądź pieczątkę potwierdzającą wywóz towarów z kraju. Masz na to maksymalnie 3 miesiące od zakupu i musisz móc pokazać produkty. Przyjdź wcześnie: formalności i kolejki nie wybaczają spóźnień, więc nie zostawiaj wszystkiego na ostatnią chwilę.
3. W biurze operatora. Z ostemplowanym formularzem idziesz do punktu zwrotów. W praktyce dziś oznacza to odbiór pieniędzy gotówką i w rublach w biurze Global Blue/Transstroybank na lotnisku Domodiedowo.

Czy zwrot VAT w Rosji się opłaca?

Powiem szczerze: dla większości podróżnych dziś nie. Największa wada to to, że pieniądze dostajesz w rublach i gotówką, a potem trudno się tych rubli pozbyć: nie wgrasz ich na zagraniczną kartę, a wymiana z powrotem na swoją walutę poza Rosją to kłopot (i zawsze tracisz na kursie). Dodaj do tego prowizję operatora, dodatkowy czas na lotnisku i fakt, że wygodna opcja, czyli zwrot na kartę, nie jest już dla ciebie dostępna.

Widzę sens tylko w jednym bardzo szczególnym przypadku: gdy robisz duży zakup w luksusowym butiku w Moskwie i w dodatku wylatujesz do domu właśnie z Domodiedowa, gdzie jest punkt zwrotów. Jeśli planujesz kupić kilka pamiątek, szkoda zachodu. A jeśli chodzi ci o ruble do wydania w Rosji, jest dużo praktyczniejszych sposobów niż tax free: weź gotówkę (dolary lub euro) do wymiany na miejscu albo załóż rosyjską kartę bankową.